พื้นที่เป้าหมาย: จังหวัดแม่ฮ่องสอน

ความสำคัญ

pic28

ผลงานวิจัย

จัดทำระบบฐานข้อมูล6ฐานหลัก คือ (1) ฐานข้อมูลจุดความร้อนในจังหวัดแม่ฮ่องสอนที่สำรวจพบจากดาวเทียมช่วงปี พ.ศ. 2550 -2551 (2)ฐานข้อมูลปริมาณเชื้อเพลิงสะสมทุก ๆ 10 วัน ในฤดูไฟป่าคือเดือนมกราคมถึงเมษายน ที่วิเคราะห์จากข้อมูลภาพที่สำรวจจากดาวเทียม (3) ฐานข้อมูลภูมิอากาศรายวัน ได้แก่ ปริมาณน้ำฝนอุณหภูมิสูงสุดอุณหภูมิต่ำสุด อุณหภูมิเฉลี่ย ความชื้นสัมพัทธ์ ทิศทางลม และความเร็วลม(4) ฐานข้อมูลคุณภาพอากาศรายวันได้แก่ ปริมาณฝุ่นขนาด 10 ไมครอน (PM10) และดัชนีคุณภาพอากาศ (Air Quality Index, AQI)(5) ฐานข้อมูลทางกายภาพ ชีวภาพ และเศรษฐกิจสังคม เช่น ขอบเขตการปกครอง ที่ตั้งหมู่บ้าน ที่ตั้งหอสังเกตไฟภาคสนาม ประเภทการใช้ที่ดิน ประเภทป่าไม้ ถนน เส้นลำน้ำ และ สถานที่ท่องเที่ยว เป็นต้น และ (6) พื้นที่เสี่ยงเกิดไฟที่วิเคราะห์จากประวัติการสำรวจพบจุดความร้อนในช่วง 2 ปี (พ.ศ. 2550-2551)ร่วมกับข้อมูลสภาพแวดล้อมที่พบจุดความร้อน

ตัวอย่างฐานข้อมูลระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ทีนำมาพัฒนาบนระบบภูมิสารสนเทศเครือข่ายสาธารณะ

ตัวอย่างฐานข้อมูลระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ทีนำมาพัฒนาบนระบบภูมิสารสนเทศเครือข่ายสาธารณะ

พัฒนาโปรแกรมจำลองไฟลามจากจุดความร้อนที่สำรวจพบจากดาวเทียม (FireSIM) สามารถใช้วิเคราะห์และแสดงผลการวิเคราะห์ผ่านซอฟท์แวร์ArcGIS ข้อมูลที่นำมาใช้ในการวิเคราะห์การลามของไฟจากจุดความร้อนประกอบด้วย ปริมาณและความชื้นเชื้อเพลิง ความลาดชัน และทิศความลาด ผู้ใช้ (Users) สามารถจำลองไฟลามโดยเพียงนำเข้าข้อมูลตารางจุดความร้อนและกำหนดจำนวนชั่วโมงที่ต้องการจำลองการลาม เช่น 12 ชั่วโมง หลังจากนั้นโปรแกรมจะทำงานเองทั้งหมด เพื่อจำลองการลามของจุดความร้อนในทุก ๆ 1 ชั่วโมง จนครบตามจำนวนชั่วโมงที่กำหนดไว้ซึ่งพื้นที่ที่ได้จากการจำลองไฟลามนี้จะถูกคำนวณค่าออกมาเป็นเนื้อที่เสียหาย และปริมาณฝุ่นขนาด 10 ไมครอน สำหรับให้ผู้ใช้สามารถใช้เป็นข้อมูลสนับสนุนการตัดสินใจในการประเมินสถานการณ์ไฟป่าและหมอกควัน เพื่อแจ้งเตือนภัยไปยังท้องถิ่นต่อไป

ระบบแม่ข่ายภูมิสารสนเทศบนสาธารณะ (Internet GIS Map Server) เป็นระบบเรียกดูข้อมูลภูมิสารสนเทศต่าง ๆ ผ่านอินเทอร์เน็ต จึงช่วยให้หน่วยงานต่าง ๆ ในจังหวัดแม่ฮ่องสอนสามารถเข้าถึงระบบข้อมูลและสามารถนำระบบข้อมูลไปใช้ประโยชน์กับงานประจำ เช่น การพิจารณาดูสภาพภูมิประเทศและเส้นทางในการเข้าไปจัดการกับจุดความร้อนที่สำรวจพบจากดาวเทียม รวมทั้งนำผลการวิเคราะห์จุดความร้อนในโปรแกรมจำลองการลามเชิงพื้นที่มาเชื่อมโยงบนระบบแม่ข่ายภูมิสารสนเทศบนสาธารณะ อันจะเป็นประโยชน์ต่อการสื่อสารภัยจากไฟป่าต่อไป เช่น แจ้งเตือนภัยคุณภาพอากาศไปยังพื้นที่ที่จะได้รับผลกระทบ

pic30

การนำไปใช้ประโยชน์

ได้นำระบบแม่ข่ายภูมิสารสนเทศบนสาธารณะไปติดตั้งให้จังหวัดแม่ฮ่องสอนแล้วผ่านเว็บไซต์http://map.maehongson.go.th พร้อมทั้งมีการอบรมการใช้งานให้แก่เจ้าหน้าที่จากหน่วยงานต่าง ๆ ของจังหวัดแม่ฮ่องสอน อาทิ สถานีควบคุมไฟป่าแม่ฮ่องสอนสำนักงานจังหวัดแม่ฮ่องสอนสนง.ป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยสนง.ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมฉก.ร. 17 และ สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 16 แม่สะเรียง ปัจจุบัน นักวิจัยยังคงเป็นพี่เลี้ยงให้หน่วยงานต่าง ๆ เหล่านี้ ได้เรียนรู้ในการใช้ข้อมูลจากระบบแม่ข่ายภูมิสารสนเทศบนสาธารณะที่พัฒนาขึ้นนี้มาช่วยพัฒนางานประจำในช่วงฤดูไฟป่าเพื่อให้หน่วยงานสามารถวางแผนจัดการปัญหาไฟป่าได้ทันเหตุการณ์หรือวางแผนปฏิบัติงานในการจัดการปัญหาไฟป่าที่สอดคล้องกับสถานการณ์ที่ประเมินจากระบบข้อมูลเดิมและจุดความร้อนที่สำรวจพบในปัจจุบัน

pic31