พื้นที่เป้าหมาย : ตำบลเสาหิน ตำบลแม่คง

ความสำคัญ:

การขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศ พลังงานถือว่าเป็นปัจจัยสำคัญและเป็นสิ่งจำเป็นต่อการดำเนินชีวิตของประชาชน ประเทศจะยั่งยืนได้นั้นต้องพัฒนาระบบพลังงานให้ยั่งยืนควบคู่กันไป แต่การพัฒนาก่อให้เกิดผลกระทบต่อสุขภาพประชาชน สังคมและสิ่งแวดล้อม ทั้งในระดับพื้นที่และในระดับโลกหลายประการ การบริหารจัดการพลังงานและมีส่วนร่วมในการรับผิดชอบผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม (กระทรวงพลังงาน, 2549) การสร้างความมั่นคงด้านสิ่งแวดล้อมเป็นเส้นทางสำคัญในการยกระดับชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชนในชนบทและที่สำคัญก็คือการดำเนินงานเช่นนั้นจะเป็นการสร้างความมั่นคงของมนุษย์ให้เกิดขึ้นด้วย จากผลงานวิจัยเรื่องการพัฒนาและประเมินเทคโนโลยีชุมชน : กรณีตัวอย่างบ้านหนองขาวกลาง ตำบลห้วยปูลิง อำเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอน พบว่าเทคโนโลยีเครื่องกำเนิดไฟฟ้าขนาดเล็ก เป็นการใช้พลังงานทางเลือกที่เกิดจากการมีส่วนร่วมในการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรอย่างพอเพียงและเห็นคุณค่า เพื่อแก้ไขและพึ่งพาตนเอง

จังหวัดแม่ฮ่องสอน

ผลงานวิจัย:

งานวิจัยได้เข้าไปแก้ปัญหาและพัฒนาเครือข่ายความร่วมมือด้านการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและพลังงานทางเลือก เพื่อเสริมสร้างความมั่นคงในพื้นที่ตามแนวชายแดน ทำการสำรวจสภาพพื้นที่พบว่า สภาพพื้นที่ภูมิประเทศส่วนใหญ่เป็นป่าร้อนชื้น มีทรัพยากรจากแหล่งน้ำ ธรรมชาติ จากลำห้วยที่ไหลจากที่สูง มีสถานที่ ที่สามารถผลิตไฟฟ้าจากพลังงานน้ำได้ มีกระแสลมความเร็วต่ำขนาด 2 – 4 m/sec สามารถผลิตไฟฟ้าจากกังหันลมรอบต่ำได้ยกเว้น ที่บริเวณดอยผาตั้ง มีความเร็วลม ประมาณ 2 – 7 m/sec แต่ไม่มีแหล่งน้ำ จะมีลมแรงตั้งแต่เวลา 15.00 น. จนถึง08.00 น. การออกแบบติดตั้งพัลงงานทางเลือก เพื่อพัฒนาเครือข่ายด้านการอนุรักษ์ธรรมชาติ และพลังงานทางเลือก เพื่อเสริมสร้างความมั่นคง ตามแนวชายแดน ประกอบด้วย ออกแบบและติดตั้งเครื่องกังหันน้ำผลิตไฟฟ้าขนาดเล็ก 2 KW 220VAC ของ หน่วยพิทักษ์ป่าอมเปออกแบบและติดตั้งระบบ เครื่องกังหันลมผลิตไฟฟ้าขนาดเล็ก 200 Watt 12,24VDC ของหน่วยทหารพรานที่ BP14 สันเขต และ BP 16 ดอยผาตั้ง การออกแบบและสร้างเตาไร้ควัน ของสถานีตำรวจภูธรเสาหิน และหมู่บ้านเสาหิน ออกแบบและติดตั้งวงล้อน้ำผลิตไฟฟ้า (Water wheel electricity) ณ บ้านห้วยโป่ง ตำบลเสาหิน อำเภอแม่สะเรียง นักวิจัยได้สรุปปัจจัยที่นำไปสู่ความสำเร็จในการสร้างเครือข่ายด้านการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและพลังงานทางเลือกเพื่อความมั่นคงตามแนวชายแดน อำเภอแม่สะเรียงประกอบด้วย 1. ประสิทธิภาพของนวัตกรรมและสิ่งประดิษฐ์ พลังงานทางเลือก 2. การบริหารจัดการสร้างเครือข่ายด้านการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและพลังงานทางเลือกแบบบูรณาการอย่างมีส่วนร่วม ที่ประกอบด้วย การสร้างกลยุทธ์การมีส่วนร่วม การพึ่งตนเองการพัฒนาวิถีชีวิตและทรัพยากรธรรมชาติในลักษณะคนอยู่ร่วมกับป่าโดยไม่สร้างผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม การขยายผลของหน่วยงานในเครือข่ายในพื้นที่ สู่ชุมชนอย่างต่อเนื่องโดยใช้พลังงาน

pic17

ผู้รับประโยชน์

• หน่วยงานในพื้นที่ เช่น หน่วยพิทักษ์ป่า ของกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ถือว่าเป็นผู้มีหน้าที่อนุรักษ์โดยตรง ได้รับความรู้ในการใช้พลังงานทางเลือกจากธรรมชาติ และดำเนินการเป็นตัวอย่างกับชุมขนในการนำพลังงานไฟฟ้าจากพลังงานน้ำจากธรรมชาติมาใช้ในกิจการของหน่วยให้เกิดประโยชน์ ตามหน้าที่ความรับผิดชอบในการดูแลความมั่นคงของทรัพยากรป่าไม้

pic18

• หน่วยทหารพราน ฐานปฏิบัติการแนวชายแดน สันเขต BP 14 ตำบลเสาหิน ดอยผาตั้งBP 16 ตำบลแม่คง ที่ทำหน้าที่ดูแลความมั่นคงตามแนวชายแดน ได้รับความรู้ในการใช้พลังงานทางเลือกจากธรรมชาติ และดำเนินการติดตั้งกังหันลมในการนำไฟฟ้าจากพลังงานลมจากธรรมชาติ สำรองใช้กับ วิทยุสื่อสาร และใช้ในกิจการหน้าที่ๆรับผิดชอบของหน่วยให้เกิดประโยชน์เพื่อความมั่นคง และสามารถนำไปขยายผลสู่ชุมชนอีกทางหนึ่ง

pic19

• ชุมชนบ้านห้วยโป่ง ตำบลเสาหิน ที่อาศัยอยู่ในเขตอนุรักษ์สัตว์ป่าและพันธ์พืช บริเวณป่าต้นน้ำ ได้รับความรู้ในการใช้พลังงานทางเลือกจากธรรมชาติ และดำเนินการติดตั้งล้อน้ำในการผลิตไฟฟ้าไฟฟ้า จากพลังงานน้ำจากธรรมชาติที่ไหลผ่านหน้าหมู่บ้านมาใช้เป็นตัวอย่าง ให้เกิดประโยชน์ในชุมชน จำนวน 30 หลังคาเรือน เพื่อให้ชุมชนเกิดความตระหนักและหวงแหนแหล่งน้ำที่เกิดจากป่าต้นน้ำ ที่ให้พลังงานน้ำผลิตไฟฟ้าใช้ในหมู่บ้าน และสามารถนำไปขยายผลสู่ชุมชนอื่นๆ โดยองค์การบริหารส่วนตำบลเสาหิน

พลังงานทางเลือก

“พลังงานทางเลือก”